Keesu néew yu rafet yu Ghana: sargal dundu gu bari melo
Ghanakeesu néew, ñu xamee ko ci Abebuo ("maanaam"),nekkul ludul ay ndab yu ñuy suul-ñumàggalaale dundu ak ndono, ñu defar ko ngir fësal limu doon ci ki génn àdduna. Ñu ngi am jëmmu jën wu rose bu rëy, jàmbu joob yu bari melo wala avion yu defaree drapo national, piyees bu nekk dafay nuru luñu defaree dénk, di mesaas bu mujj buñ tass ci dénk. Baykat yi dañu leen di sargal ci keesu néew yu am formu seen jumtukaay wala seen mbay, jaaykat jën yi ak xeetu jën wi ñuy jaay, waaye yi am formu gaynde ñooy njiit yi kese (muy màndargaal doole) ak ginaar yuñ reserve famiy buur yu Labadi. Bépp jëmmal dañu ko soof, di wane limu doon, liggéeyam ak darajaam.
Jëf jooju mingi cosaanoo ci waa Ga yu Accra, leegi dafa tasaaroo ci Ghana yépp. Su amee mbokk mu génn àdduna, njaboot gi dajaloo ngir tànn xeetu sargal bu méngoo ak loolu, ñuy faral di laaj charpentier yi ñu mëna def seen gis-gis ci ngor. Liggéeyu art dafay ànd ak sargal, boole cosaan ak aada ak jaar-jaari bopp.
Dëkkuwaayu dëj yi ci Ghana ay xew-xew yu am solo lañu, di saas bu mujj ngir sargal ki génn àdduna ci music, fecc ak fësal cosaan ak aada. Ngir njaboot gi, keesu néew yii dañuy sargal seen xol; ci àdduna bi, art bu amul fenn la. Doonte dafa juddoo ci cosaan ak aada Ga, jëf jooju nit ñi dañu ko bàyyi xel ci àdduna bi, ba ci am keesu néew yu ñuy wone ci muse yi ni ay yëfi cosaan ak aada, boole ci ndono dëkk bi ak gëdd àdduna bi yépp.
Ci dëj,Keesu néew yii dañuy soppi jawwu ji-seen art bu jaffe ak seen jëmmal xëcc ñiy nàqar, di féexal naqar ak gis-gis bu bees. Eric Kpakpo Adotey charpentier bi neena, "nit ñi dañuy fàtte ab diir li ci biir, ñuy seetaan keesu néew bi, jawwu ji di soppeeku."Ree dafay jaxasoo ak rangooñ, ndax keesu néew bu nekk dafay nekk jaar-jaar budul jeex buy nettali dundu gi mu sargal.
Sudee sa keesu néew dafa wara am jëmmu lu nga bëgg lool, ban jëmm ngay tànn?💭
Déglu leen seeni xalaat ci wàllu komànteer yi ci suuf 👇🏼



